Η ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ
Η παγκόσμια πρόκληση της ψυχικής υγείας είναι αδιαμφισβήτητη. Ένας στους πέντε πολίτες εκτιμάται ότι θα αντιμετωπίσει κάποιο σχετικό θέμα στη ζωή του. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) έχει προειδοποιήσει, ήδη προ πανδημίας, ότι οι ψυχικές διαταραχές θα αναδειχθούν σε κύρια αιτία αναπηρίας παγκοσμίως μέχρι το 2030.
Οι εκπαιδευτικοί είναι ένα από τα επαγγέλματα «υψηλού κινδύνου» για εμφάνιση ψυχικών διαταραχών, κυρίως λόγω του αυξημένου εργασιακού άγχους και των ιδιαίτερα δύσκολων συνθηκών που συναντούν σήμερα στα σχολεία (ανάρμοστη συμπεριφορά από μαθητές, δύστροποι γονείς κλπ).
Παρόλο που έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος στην ψυχολογική υποστήριξη των μαθητών, η ευημερία των εκπαιδευτικών παραμένει ένα παραμελημένο και ανεπαρκώς μελετημένο ζήτημα στα σχολεία πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της χώρας μας. Η διαρκής επιβάρυνση της ψυχικής υγείας του διδακτικού προσωπικού αποτελεί πηγή διαρκούς ανησυχίας για την εκπαιδευτική κοινότητα.
Οι βασικοί άξονες για τη βελτίωση της διδακτικής ευημερίας περιλαμβάνουν:
- Επιτακτική ανάγκη να εφαρμοστούν δομημένα προγράμματα ψυχικής υγείας για εκπαιδευτικούς,
- Διαχείριση του εργασιακού άγχους (stress management).
- Ψυχολογική συμβουλευτική.
- Ομάδες υποστήριξης των εκπαιδευτικών για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας (resilience) και την προσωπική/επαγγελματική ανάπτυξη.
Δεν αρκεί μόνο η αξιολόγηση των εκπαιδευτικών, διότι δεν λύνει το πρόβλημα. Επίσης, οι μεμονωμένες παρεμβάσεις μπορεί να είναι χρήσιμες, η ολιστική βελτίωση της ψυχικής υγείας των εκπαιδευτικών απαιτεί συστημικές αλλαγές και μια πολυεπίπεδη προσέγγιση.
Η βελτίωση της ψυχικής υγείας των εκπαιδευτικών είναι δυνατή και πρέπει να επιτευχθεί μέσω:
- Υποστηρικτικής ηγεσίας από τους διευθυντές και τις διευθύντριες των σχολείων..
- Εφαρμογή συγκεκριμένων στρατηγικών για τη μείωση του επαγγελματικού άγχους.
- Δημιουργία κατάλληλων δομών υποστήριξης (π.χ. τύπου ΚΕΔΑΣΥ, αλλά προσαρμοσμένες στις ανάγκες των εκπαιδευτικών).
Η αναγνώριση της σπουδαιότητας αυτού του ζητήματος δεν είναι απλώς θέμα φροντίδας του προσωπικού, αλλά αποτελεί θεμελιώδη προϋπόθεση για τη δημιουργία ενός υγιέστερου εργασιακού περιβάλλοντος και, τελικά, για την αναβάθμιση των εκπαιδευτικών πρακτικών και της ποιότητας της παρεχόμενης εκπαίδευσης.
