ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΚΟΡΑΚΑΣ - ''ΣΥΡΑΚΟΥΣΙΟΣ'' - ΨΥΧΟΛΟΓΟΣ

ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ Τα οικονομικά προβλήματα μπορούν να προκαλέσουν άμεσα άγχος και κατάθλιψη ή να επιδεινώσουν προϋπάρχουσες ψυχικές διαταραχές, λόγω του επίμονου στρες, της ανησυχίας και των συναισθημάτων απελπισίας. Το χρόνιο οικονομικό στρες μπορεί επίσης να οδηγήσει σε προβλήματα ύπνου, χαμηλή αυτοεκτίμηση και κοινωνική απομόνωση, τα οποία συμβάλλουν περαιτέρω σε προβλήματα ψυχικής υγείας. Η ανησυχία των ανθρώπων για το ότι δεν έχουν αρκετά χρήματα για να καλύψουν λογαριασμούς και άλλα έξοδα αποτελεί σημαντική πηγή οικονομικού άγχους και μπορεί να οδηγήσει σε συνεχή νευρικότητα. Οι επίμονες οικονομικές δυσκολίες μπορούν να προκαλέσουν αισθήματα απελπισίας, υπερκόπωσης και κακής διάθεσης, αυξάνοντας τον κίνδυνο κατάθλιψης. Στην πραγματικότητα, τα άτομα με προβληματικά χρέη διατρέχουν σημαντικά υψηλότερο κίνδυνο κατάθλιψης, από την οποία είναι πιο δύσκολο να αναρρώσουν. Το άγχος και το στρες από τα οικονομικά προβλήματα συχνά οδηγούν σε δυσκολία στον ύπνο, κάτι π...

Η ΨΥΧΙΚΗ ΥΓΕΙΑ ΤΩΝ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ  Η παγκόσμια πρόκληση της ψυχικής υγείας είναι αδιαμφισβήτητη. Ένας στους πέντε πολίτες εκτιμάται ότι θα αντιμετωπίσει κάποιο σχετικό θέμα στη ζωή του. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) έχει προειδοποιήσει, ήδη προ πανδημίας, ότι οι ψυχικές διαταραχές θα αναδειχθούν σε κύρια αιτία αναπηρίας παγκοσμίως μέχρι το 2030. Οι εκπαιδευτικοί είναι ένα από τα επαγγέλματα «υψηλού κινδύνου» για εμφάνιση ψυχικών διαταραχών, κυρίως λόγω του αυξημένου εργασιακού άγχους και των ιδιαίτερα δύσκολων συνθηκών που συναντούν σήμερα στα σχολεία (ανάρμοστη συμπεριφορά από μαθητές, δύστροποι γονείς κλπ). Παρόλο που έχει σημειωθεί σημαντική πρόοδος στην ψυχολογική υποστήριξη των μαθητών, η ευημερία των εκπαιδευτικών παραμένει ένα παραμελημένο και ανεπαρκώς μελετημένο ζήτημα στα σχολεία πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης της χώρας μας. Η διαρκής επιβάρυνση της ψυχικής υγείας του διδακτικού προσωπικού αποτελεί πηγή διαρκούς ανησυχίας για την εκπαιδευτική κοινότητα....

ΓΙΑΤΙ ΟΡΙΣΜΕΝΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΕΧΟΥΝ ΤΗΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΠΡΟΘΥΜΙΑ ΝΑ ΒΡΙΣΚΟΥΝ ΕΝΑ ΠΡΟΒΛΗΜΑ ΣΕ ΚΑΘΕ ΛΥΣΗ; Το φαινόμενο αυτό αποτελεί μια μορφή κυνισμού ή απαισιόδοξης νοοτροπίας, όπου τα άτομα εστιάζουν σε πιθανά μειονεκτήματα ακόμη και όταν παρουσιάζεται μια θετική λύση. Υπογραμμίζει την τάση ορισμένων ανθρώπων να είναι αντιδραστικοί ή να αντιστέκονται στην αλλαγή, συχνά βρίσκοντας ελαττώματα ανεξάρτητα από τα πλεονεκτήματα μιας προτεινόμενης λύσης. Αυτή η συμπεριφορά μπορεί μερικές φορές να είναι μια μορφή μαθημένης αδυναμίας ή ένας αμυντικός μηχανισμός ενάντια σε πιθανή απογοήτευση. Μπορεί να πηγάζει από μια εγγενή ανάγκη για κριτική ανάλυση ή μια γενική δυσπιστία στις προτεινόμενες λύσεις, αναδεικνύοντας μια συγκεκριμένη γνωστική προκατάληψη. Αυτή η προσέγγιση μπορεί να αποτελεί εκδήλωση μιας τάσης όπου τα άτομα δίνουν φυσικά μεγαλύτερη προσοχή σε πιθανά μειονεκτήματα παρά σε θετικές πτυχές. Μπορεί να πιστεύουν ότι κάθε φαινομενικά τέλεια λύση πρέπει να έχει ένα κρυφό μειονέκτημα ή απρό...

ΓΙΑΤΙ ΜΕΡΙΚΟΙ ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΑΠΟΔΕΧΘΟΥΝ ΟΤΙ ΟΙ ΓΟΝΕΙΣ ΤΟΥΣ ΓΕΡΝΟΥΝ; Μερικοί άνθρωποι δεν μπορούν να αποδεχθούν ότι οι γονείς τους γερνούν λόγω ενός συνδυασμού συναισθηματικών, ψυχολογικών και κοινωνικών παραγόντων. Σε αυτούς περιλαμβάνονται η απώλεια της αίσθησης ότι οι γονείς τους είναι αήττητοι, ο φόβος για την οριστικότητα της γήρανσης και ο ψυχολογικός αντίκτυπος της αλλαγής ρόλων, όπου ο προηγουμένως προστατευτικός γονέας χρειάζεται τώρα να φροντίζεται από το ενήλικο παιδί. Επιπλέον, οι πολυάσχολες ζωές, η δυσαρέσκεια για τις προηγούμενες οικογενειακές δυναμικές και οι ευρύτερες πολιτισμικές αλλαγές στα συστήματα υποστήριξης της οικογένειας μπορούν να δυσκολέψουν την αποδοχή. Τα ενήλικα παιδιά συχνά βλέπουν τους γονείς τους ως αήττητους προστάτες από την παιδική ηλικία. Το να γίνονται μάρτυρες της ευθραυστότητας και της εξάρτησής τους αμφισβητεί αυτή την μακροχρόνια αντίληψη, καθιστώντας δύσκολη τη συμφιλίωση του γονέα που γνώριζαν με το ηλικιωμένο άτομο που βλέπουν τώρα....

ΠΩΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΝΤΙΔΡΟΥΝ ΟΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΙ ΣΤΟΥΣ ΑΣΕΒΕΙΣ ΜΑΘΗΤΕΣ; Οι εκπαιδευτικοί θα πρέπει να αντιδρούν με ψυχραιμία στην ασεβή συμπεριφορά και να μην την παίρνουν προσωπικά, διότι στην πλειονότητα των περιπτώσεων η ανάρμοστη συμπεριφορά των μαθητών/τριών είναι προβολή ή μετάθεση δικών τους προβλημάτων (οικογενειακών, προσωπικών, οικονομικών κ.ά.) και όχι ο ίδιος ο εκπαιδευτικός. Στην ψυχολογία η «προβολή» είναι ένας αμυντικός μηχανισμός κατά τον οποίο ένα άτομο αποδίδει σε άλλους τις δικές του μη αποδεκτές ή αγχωτικές σκέψεις, συναισθήματα ή ιδιότητες. Στη «μετάθεση» ένα άτομο π.χ. ο μαθητής ασυνείδητα μεταφέρει συναισθήματα (όπως θυμό, φόβο κ.ά.) για τον γονιό του και τα εκφράζει στον εκπαιδευτικό. Οι εκπαιδευτικοί δεν πρέπει να αντιδράσουν με θυμό ή να οδηγηθούν σε κλιμάκωση της κατάστασης. Αφιερώνουν λίγο χρόνο για να ηρεμήσουν, διατηρούν έναν ήπιο τόνο και αποφεύγουν να παίρνουν προσωπικά την αρνητική συμπεριφορά, καθώς συχνά πηγάζει από παράγοντες που δεν ευθύνονται ούτε μπορούν ...

ΓΙΑΤΙ ΚΑΠΟΙΟΙ ΜΑΘΗΤΕΣ ΑΠΑΞΙΩΝΟΥΝ ΤΟΥΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥΣ; Μερικοί μαθητές και μαθήτριες δεν σέβονται τους εκπαιδευτικούς τους λόγω διαφόρων παραγόντων, όπως η έλλειψη ορίων στο σπίτι, η επιθυμία για προσοχή ή εξουσία, οι αρνητικές συναισθηματικές καταστάσεις και η αίσθηση ότι ο/η εκπαιδευτικός δεν είναι μια αξιόπιστη φιγούρα εξουσίας. Επιπλέον, εξωτερικοί παράγοντες, όπως τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και οι ευρύτερες κοινωνικές τάσεις που υποδηλώνουν ασέβεια, μπορούν να συμβάλουν στη συμπεριφορά ενός μαθητή. Πιο αναλυτικά, οι μαθητές/τριες μπορεί να μην έχουν μάθει τον σεβασμό και την πειθαρχία στο σπίτι και οι γονείς τους μπορεί να μην σέβονται τους εκπαιδευτικούς, οδηγώντας τα παιδιά τους να πιστεύουν ότι η ανάρμοστη συμπεριφορά τους είναι αποδεκτή. Η ασέβεια μπορεί να είναι ένας τρόπος για τους μαθητές και τις μαθήτριες να τραβήξουν την προσοχή, είτε από συνομηλίκους είτε από ενήλικες, ειδικά αν δεν την λαμβάνουν στο σπίτι. Μπορεί επίσης να είναι μια προσπάθεια να διεκδικήσουν εξουσία. ...

ΜΑΘΗΤΕΣ ΕΝΤΕΛΩΣ ΑΔΙΑΦΟΡΟΙ ΓΙΑ ΤΑ ΜΑΘΗΜΑΤΑ Ορισμένοι μαθητές και μαθήτριες μπορεί να είναι εντελώς αδιάφοροι για τα μαθήματα λόγω ενός σύνθετου συνδυασμού προσωπικών προβλημάτων, της φύσης των μαθημάτων και του περιβάλλοντος της τάξης. Αυτή η απάθεια μπορεί να πηγάζει από το αίσθημα αποσύνδεσης, έλλειψης κινήτρων ή αντιμετώπισης εξωτερικών προκλήσεων της ζωής. Πρώτα απ' όλα εξετάζουμε τους προσωπικούς και τους εξωτερικούς παράγοντες, όπως: - Την ψυχική και σωματική υγεία των μαθητών. Θέματα με αναπτυξιακές διαταραχές, η ΔΕΠΥ, το άγχος, η κατάθλιψη ή ακόμα και η έλλειψη επαρκούς ύπνου μπορούν να επηρεάσουν σημαντικά την ικανότητα ενός μαθητή να συγκεντρωθεί. - Οι αδιάγνωστες μαθησιακές δυσκολίες (π.χ. δυσλεξία). Οι μαθητές που δυσκολεύονται συνεχώς παρά τις προσπάθειές τους μπορεί να τα παρατήσουν επειδή πιστεύουν ότι είναι «ανεπίδεκτοι μαθήσεως». - Οι εξωτερικοί παράγοντες, όπως τα οικογενειακά προβλήματα, η οικονομική αστάθεια, προβλήματα στην κοινωνική ζωή ή άλλα τραυματικά γεγονό...

ΠΑΙΔΙΑ ΚΑΙ ΕΦΗΒΟΙ ΕΞΑΡΤΗΜΕΝΟΙ ΑΠΟ ΤΟ ΚΙΝΗΤΟ Πολλοί γονείς κάνουν το λάθος να ''παρκάρουν'' τα παιδιά τους σε μια γωνιά τους σπιτιού με ένα κινητό. Για να απεξαρτηθούν οι έφηβοι και τα παιδιά από τη συνεχή χρήση κινητού τηλεφώνου, βάζουμε σαφή όρια ορίζοντας ώρες χωρίς τηλέφωνο και ζώνες χωρίς κινητό. Ενθαρρύνουμε τις δραστηριότητες και τα χόμπι εκτός σύνδεσης, προτείνουμε υγιείς συνήθειες χρήσης του τηλεφώνου, κάνουμε ανοιχτές συζητήσεις σχετικά με τα οφέλη της αποσύνδεσης από τον κόσμο των κινητών και του διαδικτύου για την αποτελεσματική διαχείριση του χρόνου τους. Πιο αναλυτικά δημιουργούμε συγκεκριμένες ώρες κατά τη διάρκεια της ημέρας που δεν επιτρέπονται τα τηλέφωνα, όπως κατά τη διάρκεια των γευμάτων, των οικογενειακών δραστηριοτήτων και μία ώρα πριν τον ύπνο. Απαγορεύουμε τη χρήση τηλεφώνων σε συγκεκριμένες περιοχές του σπιτιού, όπως τα υπνοδωμάτια και την τραπεζαρία, για να βελτιώσετε την εστίαση και τον ύπνο. Τοποθετούμε όλα τα τηλέφωνα της οικογένειας μαζί σε...

ΒΕΝΤΕΤΑ ΚΑΙ ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ Η ψυχολογική διάσταση της εκδικητικότητας (ή βεντέτας) είναι πολύπλοκη. Συχνά πυροδοτείται από έντονα συναισθήματα ψυχικού τραύματος, αδικίας και προσβολής της τιμής (ταπείνωσης), τα οποία δημιουργούν μια ισχυρή ανάγκη για αντίποινα. Η παρόρμηση αυτή μπορεί να ενισχυθεί από ορισμένα χαρακτηριστικά, όπως ο ναρκισσισμός ή ο νευρωτισμός, ή από την επιδίωξη κοινωνικής ισχύος και αναγνώρισης. Παρόλο που οι εκδικητικές φαντασιώσεις είναι κοινές, η υλοποίηση της εκδίκησης φέρει σημαντικό ψυχολογικό κόστος. Μάλιστα, νευρολογικές έρευνες έχουν δείξει ότι η πράξη της εκδίκησης μπορεί να ενεργοποιήσει στον εγκέφαλο κέντρα ανταμοιβής, προσφέροντας μια αίσθηση παρόμοια με την ευφορία που προκαλούν οι εθιστικές ουσίες. Η αίσθηση της θυματοποίησης αποτελεί ισχυρό κίνητρο για την ανάπτυξη εκδικητικών φαντασιώσεων, οι οποίες εμφανίζονται συχνότερα σε άτομα που πάσχουν από Διαταραχή Μετατραυματικού Στρες. Επιπλέον, όσοι παρουσιάζουν εκδικητικά ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά μπορεί να...